Assertiviteit
Het sleutelwoord van heel wat therapieën, functioneringsgesprekken en relaties: wees eens wat assertiever, spreek duidelijker uit wat je wilt, waar je voor staat, wat je niet wilt en wat je denkt. En zelfs mede door de praktische problemen die je tegenkomt als je dit in de praktijk gaat vormgeven (je mag het wel zeggen, maar ook weer niet te direct graag en dat soort bijkomende regeltjes),
is dit natuurlijk een perfecte persoonlijkheidstool.
Eufemistisch gesproken kan je nog stellen dat je door assertief gedrag zou moeten voorkomen dat iemand van allerlei spanning in zichzelf gaat opstapelen die vroeger of later tot de een of andere uitbarsting komt, maar dat gaat uit van de aanname dat openheid de enige remedie daartegen zou zijn.
De vrager voor assertiviteit wil nu eindelijk wel eens hom of kuit, wil niet hoeven zoeken naar wat er leeft, naar verborgen wensen, gevoelens van onvrede en anderszins. Die wil die wéten, zodat die er iets aan of mee kan doen. Een vraag naar beheersing dus, naar inzicht en een mogelijkheid om grip te krijgen op de ander.
Degene die niét assertief is, heeft dat gekozen als een manier om om te gaan met problemen en allerlei andere, meestal vervelende situaties. Het is de keuze van zwijgen om niet te hoeven vechten. Om geen actieve verantwoordelijkheid te hoeven dragen voor een bijdrage aan het creëren van vervelende of onaangename situaties, om te kunnen verstoppen wat je werkelijk denkt in de hoop dat het
daarmee in elk geval niet erger wordt, andere mensen niet te irriteren, geen grip op je te laten krijgen, je eigen denkbeelden niet te hoeven bijstellen, enz.
Ineens wél gaan praten betekent dat je die voor jouw persoonlijkheid veilige aanpak zou moeten gaan verruilen voor iets wat in elk geval meer spanning gaat creëren. En waarom zou je dat doen, wat levert dat op? Soms zullen mensen wat meer rekening met je gaan houden, misschien voel je je er af en toe goed over dat je het in elk geval hebt gezegd, maar vaker zal je jezelf nu actief moeten
gaan rechtvaardigen. En je zult jezelf op andere manieren moeten ‘wapenen’ tegen de directe reacties van anderen op jou.
Assertiviteit is in zichzelf geen oplossing ergens voor, het is één van de speeltjes van persoonlijkheden, maar net als alles: het is maar net waar je het voor gebruikt, alles kan ook gebruikt worden voor bewustwording. Door iets ánders te doen en het verschil te merken met je oude aanpak, kan je je bv. bewust worden van de rol van je persoonlijkheid. Je zit nu immers eerste rang bij het
uitspreken van je spanningen, oordelen en ideeën. Uitspreken wil niet zeggen dat je het tot wáárheid zou moeten verheffen, maar dat je je er bewust van wordt wát je persoonlijkheid vindt, om vervolgens te kunnen kiezen om dat los te willen laten. Onveiligheid en beheersing zijn hier belangrijke issues. En dit geldt zowel voor degene die vráágt om assertiviteit als degene voor wie die boodschap bedoeld is. Op deze manier is assertiviteit een fraaie tool om je bewust te worden van je persoonlijkheidsspanningen
en het proces te gebruiken om ruimte te maken voor je innerlijke Zelf!
|